ABD Donanması, uçak gemilerinde görev yapacak yeni nesil insansız hava araçları için savunma sanayisine çağrı yaptı. ABD Donanması, taarruzdan elektronik harbe kadar sekiz farklı görevi yerine getirebilecek İHA platformu ararken, Türkiye ise kısa pistli gemilerden dahi otonom kalkış ve iniş yapabilen Bayraktar TB3’ü envantere kazandırdı.
Başlıklara göz atın
ABD Donanması, geleceğin uçak gemisi hava kanadını oluşturacak yeni nesil insansız hava araçları için çalışmalara başladı. Defense News’te yer alan habere göre, Donanma 14 Temmuz’da yayımladığı Bilgi Talebi (Request for Information-RFI) ile savunma sanayisinden yeni nesil platformlara ilişkin öneriler istedi.
Program kapsamında geliştirilecek insansız hava araçlarının Ford ve Nimitz sınıfı nükleer uçak gemilerinde görev yapabilecek şekilde tasarlanması planlanıyor. Şirketlerden 13 Ağustos’a kadar başvuru yapmaları istendi.
Sekiz farklı görevi tek platformda yerine getirebilecek
Donanma, “Air Wing of the Future Family of Systems” kapsamında geliştirilecek platformların tek görevli, çok görevli veya modüler bir sistem mimarisiyle tasarlanabileceğini belirtti.
Yeni nesil İHA’ların yerine getirmesi istenen görevler ise şöyle sıralandı:
- Su üstü hedeflerine taarruz
- Kara hedeflerine hassas vuruş
- Denizaltı savunma harbi
- Hava-hava muharebesi
- Elektronik harp
- İstihbarat, gözetleme ve keşif (ISR)
- Havada yakıt ikmali
- Deniz görev gruplarına lojistik ikmal
1.850 kilometreden fazla menzil hedefleniyor
ABD Donanması, yeni platformlarda en az 1.000 deniz mili (yaklaşık 1.852 kilometre) taarruz menzili talep ediyor.
Bunun yanında sistemlerin;
- Uçak gemisinden tamamen otonom kalkış ve iniş,
- Otonom taksi kabiliyeti,
- Görev sırasında yeniden görevlendirme,
- Tehditten otomatik kaçınma,
- Otonom havada yakıt ikmali
gibi ileri seviye yapay zekâ ve otonomi yeteneklerine sahip olması bekleniyor.
Sadece uçak gemileri değil
Program yalnızca uçak gemileriyle sınırlı tutulmuyor.
ABD Donanması ayrıca destroyerler (DDG), seyyar deniz üsleri (ESB) ve diğer platformlardan dikey kalkış ve iniş (VTOL) yapabilecek yeni nesil insansız hava araçlarına yönelik konseptleri de değerlendirmeye alacağını açıkladı.
Ucuz, çok sayıda ve kayıplara dayanıklı filo hedefleniyor
Defense News’in değerlendirmesine göre proje, ABD Donanması’nın gelecekte pahalı ve sınırlı sayıdaki insanlı savaş uçakları yerine daha düşük maliyetli, seri üretilebilen ve gerektiğinde kayıpları tolere edebilecek büyük insansız hava aracı filolarına yönelme stratejisinin önemli bir parçasını oluşturuyor.
Bu nedenle üretici firmalardan;
- seri üretimi hızla artırabilecek üretim altyapısını,
- birim maliyetleri düşük tutacak çözümleri,
- bakım ihtiyacını azaltacak tasarımları,
- mevcut lojistik zincirine uyumlu sistemleri
ayrıntılı şekilde açıklamaları istendi.
Golden Fleet planının önemli parçalarından biri
Yeni proje, Trump yönetiminin ABD Donanması’nı büyütmeyi hedefleyen “Golden Fleet” genişleme planı kapsamında yürütülüyor.
Donanmanın gelecekte insanlı ve insansız platformlardan oluşan karma hava kanadı oluşturmayı hedeflediği belirtilirken, bu kapsamda halen geliştirilen MQ-25A Stingray insansız tanker uçağı ile Collaborative Combat Aircraft (CCA) programı da “Air Wing of the Future” vizyonunun temel bileşenleri arasında gösteriliyor.
Türkiye bu kabiliyeti Bayraktar TB3 ile kazandı
ABD Donanması uçak gemilerinde kullanılacak yeni nesil insansız hava araçları için çözüm arayışını sürdürürken, Türkiye bu alanda önemli bir eşiği geçen ülkeler arasında yer alıyor.
Baykar tarafından milli ve özgün olarak geliştirilen Bayraktar TB3 Silahlı İnsansız Hava Aracı (SİHA), kısa pistli gemilerden otonom kalkış ve iniş yapabilme kabiliyetiyle deniz konuşlu harekâtlar için özel olarak tasarlandı. Keşif, gözetleme ve istihbarat görevlerinin yanı sıra kanat altına entegre edilen akıllı mühimmatlarla taarruz görevlerini de yerine getirebilen sistem, Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine girdi.
TB2 platformu temel alınarak geliştirilen Bayraktar TB3, katlanabilir kanat yapısı ve kısa pist operasyon kabiliyeti sayesinde LHD ve hafif uçak gemisi sınıfındaki platformlarda görev yapabilecek şekilde tasarlandı. Bu kapsamda TCG ANADOLU üzerinde gerçekleştirilen testlerde defalarca otonom kalkış ve iniş yaparak söz konusu kabiliyeti sahada doğruladı.
Uzmanlar, Bayraktar TB3’ün hizmete girmesiyle birlikte Türkiye’nin deniz konuşlu insansız hava aracı konseptini operasyonel hale getiren sayılı ülkeler arasına girdiğini değerlendirirken, kısa pistli gemilerden SİHA operasyonu gerçekleştirebilme kabiliyetinin deniz harekât konseptinde önemli bir dönüşüm oluşturduğuna dikkat çekiyor.
