Arktik’te alarm: Rusya’nın askeri üstünlüğü NATO’yu yeni yatırımlara zorluyor
NATO, Arktik'te Rusya'nın artan askeri varlığına karşı savunmasını güçlendirmek için yeni yatırımlar ve ortak projeler hazırlıyor.
Norveç’in Arktik bölgesinde düzenlenen geniş çaplı NATO tatbikatı, ittifakın kuzey kanadındaki savunma hazırlıklarını gözler önüne serdi. Yaklaşık 30 bin askerin katıldığı tatbikatta, Rusya’yı temsil eden “doğudaki düşmana” karşı gerçekleştirilecek olası bir karşı saldırı senaryosu canlandırıldı.
Başlıklara göz atın
Tatbikatlar, NATO’nun “Arctic Sentry” adı verilen yeni girişiminin parçası olarak düzenlenirken, amaç Avrupa ve Kanada’nın Arktik’te daha fazla sorumluluk üstlenebileceğini Washington’a göstermek olarak değerlendiriliyor.
Rusya Arktik’te askeri üstünlüğünü artırıyor
Son on yılda Rusya, dünyanın en büyük buzkıran filosunu modernize ederken Sovyet döneminden kalan çok sayıda askeri üssü yeniden faaliyete geçirdi.
İklim değişikliği nedeniyle yeni deniz yollarının açılması ve bölgenin zengin doğal kaynakları, Arktik’i jeostratejik açıdan daha kritik hale getirirken, Rusya’nın kıtalararası balistik füze kapasitesi açısından da bölge büyük önem taşıyor.
NATO’nun milyarlarca dolarlık yatırıma ihtiyacı var
Reuters’ın görüştüğü NATO yetkilileri ve güvenlik uzmanlarına göre ittifakın Arktik’teki caydırıcılığını artırabilmesi için buzkıran gemileri, denizaltılar, uzun menzilli insansız hava araçları, uydular ve gelişmiş gözetleme sistemlerine büyük yatırım yapılması gerekiyor.
Uzmanlar, yalnızca keşif ve erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesinin bile yüz milyarlarca dolarlık maliyet oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
Kola Yarımadası NATO’nun öncelikli hedeflerinden biri
Avrupalı NATO üyeleri açısından en kritik bölgelerden biri, Finlandiya ve Norveç sınırındaki Rusya’nın Kola Yarımadası olarak öne çıkıyor.
Rusya’nın ikinci vuruş nükleer kapasitesinin yaklaşık üçte ikisi bu bölgede bulunurken, Kuzey Filosu’na bağlı nükleer silahlı denizaltılar da burada konuşlandırılıyor.
NATO, Barents Denizi ile Grönland, İzlanda ve Birleşik Krallık arasındaki GIUK Koridoru üzerinden Rus denizaltı faaliyetlerini yakından takip ediyor.
İklim değişikliği denizaltı takibini zorlaştırıyor
Uzmanlara göre Kuzey Atlantik’te deniz suyunun sıcaklığı ve tuzluluk oranındaki değişimler, ses dalgalarının yayılımını etkileyerek denizaltıların tespit edilmesini her geçen gün daha zor hale getiriyor.
Bu nedenle NATO’nun yeni nesil su altı sensörleri ve gelişmiş sonar sistemlerine yatırım yapması gerektiği belirtiliyor.
İttifak yeni yatırımları hızlandırıyor
Arktik’teki güvenlik endişeleri nedeniyle birçok NATO ülkesi savunma yatırımlarını artırıyor.
ABD ve Finlandiya ortak buzkıran gemileri üretmeye hazırlanırken, Norveç yeni fırkateynler ve denizaltılar satın alıyor. Kanada ise yaklaşık 35 milyar Kanada doları tutarında Arktik savunma planını hayata geçirerek bölgedeki askeri altyapısını güçlendirmeyi hedefliyor.
İngiltere de Norveç’te sürekli görev yapan Kraliyet Deniz Piyadeleri personel sayısını iki katına çıkarırken, NATO Haziran ayında İsveç ve Finlandiya’nın Lapland bölgesinde konuşlu yeni bir birlik oluşturdu.
Trump’ın NATO politikası belirsizlik yaratıyor
Arktik’teki güvenlik planlamasını zorlaştıran en önemli unsurlardan biri ise ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO’ya yönelik açıklamaları oldu.
Trump’ın Grönland’ı satın alma yönündeki çıkışları ve ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltabileceğine yönelik mesajları, Avrupalı müttefiklerde endişe yarattı.
ABD son olarak NATO’nun kriz müdahale gücüne sağladığı savaş uçakları, insansız hava araçları ve savaş gemilerinde kesintiye gideceğini açıkladı.
Buna rağmen ABD’li askeri yetkililer, Arktik’teki NATO faaliyetleri sırasında ittifakın her karış toprağını savunma taahhüdünün sürdüğünü vurguladı.
Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre ise Şubat ayında yaptığı konuşmada, Rusya’nın dünyanın en büyük nükleer kapasitesinin yalnızca 100 kilometre ötesinde bulunduğunu hatırlatarak bunun yalnızca Avrupa’nın değil, ABD’nin de güvenliği açısından kritik önem taşıdığını söyledi.
