Rusya, Ukrayna savaşında kamikaze insansız hava araçlarını (İHA) kullanma konseptini değiştiriyor. Daha önce ağırlıklı olarak Geran-2 (Shahed- Şahid) dronelarına dayanan saldırılar, artık jet motorlu Geran-4 ve Geran-5 modelleriyle destekleniyor.
Başlıklara göz atın
İran tasarımı kamikaze insansız hava araçları olan Geran’lar Rusya tarafından Ukrayna savaşında yoğun olarak kullanılmaya devam ediyor.
Yeni stratejiye göre, yavaş uçan Geran-2’ler Ukrayna hava savunmasını meşgul ederken, daha hızlı Geran-4 ve Geran-5’ler kritik hedeflere yönelik ikinci dalga saldırılar gerçekleştiriyor.
Geran-2’lerin etkinliği azalıyor
Piston motorlu Geran-2’ler yaklaşık 180-200 km/s hızla uçuyor. Bu nedenle Ukrayna’nın topçu sistemleri, önleme droneları, helikopterleri ve hafif savaş uçakları tarafından daha kolay hedef alınabiliyor.
Ukrayna Savunma Bakanlığı danışmanlarına göre bu sınıftaki Shahed türevi dronelara karşı önleme oranı yüzde 92 ila 96 seviyesine ulaştı.
Rusya ise bu duruma karşı farklı bir yöntem izliyor.
Son tahminlere göre Moskova, Ukrayna hava savunmasını yıpratmak amacıyla her 24 saatte yaklaşık 200 Geran-2 fırlatıyor. Bu yoğun saldırılarla radarların sürekli aktif kalması ve Ukrayna’nın hava savunma mühimmatını tüketmesi hedefleniyor.
MetaDefense’de yer alan haberde ayrıca Geran-2 sürülerinin uydu sinyallerine bağımlılığı azaltan merkezi olmayan ağ yapısıyla elektronik karıştırmaya karşı daha dirençli hale getirildiği belirtiliyor.
Geran-4 ve Geran-5 ikinci dalga olarak devreye giriyor
Habere göre Rusya’nın yeni konseptinin en dikkat çekici kısmını ise jet motorlu Geran-4 ve Geran-5 oluşturuyor.
Bu platformların yaklaşık 550-600 km/s hıza ulaşabildiği belirtilirken, mevcut Ukrayna önleme dronelarının çoğunun 300-350 km/s hız bandında kaldığı ifade ediliyor.
Bu nedenle Ukrayna’nın Geran-4 ve Geran-5’e karşı daha pahalı hava savunma sistemlerini kullanmak zorunda kaldığı belirtiliyor.
Bunlar arasında;
- IRIS-T SLM
- NASAMS
- Aster hava savunma füzeleri
- savaş uçaklarından atılan havadan havaya füzeler
yer alıyor.
9 Mayıs 2026’da yayımlanan resmi Rus görüntülerinde Geran-5’in 500 km/s’nin üzerinde hızlara ulaştığı ifade edildi.
İki farklı görev dağılımı uygulanıyor
Habere göre Rusya artık Geran ailesini tek tip bir mühimmat olarak değil, birbirini tamamlayan platformlar olarak kullanıyor.
Buna göre;
- Geran-2’ler, cephe hattında yoğun şekilde kullanılarak radarları açtırıyor, hava savunmasını meşgul ediyor ve mühimmat tüketimini artırıyor.
- Geran-4 ve Geran-5’ler ise bu ilk dalganın ardından yüksek hızları sayesinde hava savunmasındaki boşluklardan yararlanarak daha derindeki stratejik hedeflere saldırıyor.
Haberde ayrıca optik ve kızılötesi sensörlerle desteklenen keşif faaliyetlerinin, saldırı rotalarının önceden belirlenmesine yardımcı olduğu ve önleme ihtimalini azalttığı belirtiliyor.
Yapay zekâ ve anti-radar kabiliyetleri geliştiriliyor
Haberde Geran ailesine yeni kabiliyetlerin de eklendiği aktarılıyor.
Buna göre bazı Geran-2 platformlarında pasif anti-radar modülleri kullanıldığı, böylece radar yayınlarını takip ederek hedefe yönelme kabiliyeti kazandırıldığı öne sürülüyor.
Ayrıca Sumy bölgesinde bazı Geran platformlarının FPV dronelar için taşıyıcı ve haberleşme rölesi olarak kullanıldığı bildiriliyor.
Rus savunma sanayisinden Maxim Kondratiev ise Lenta.ru’ya yaptığı açıklamada, yapay zekâ tabanlı otonom kontrol sistemlerinin aktif şekilde geliştirildiğini, test edildiğini ve kullanılmaya başlandığını söyledi.
Rusya maliyet avantajını yeniden kurmaya çalışıyor
Habere göre Geran-4 ve Geran-5 modelleri piston motorlu Geran-2’lerden daha pahalı olsa da uzun menzilli Kh-101 seyir füzelerine göre çok daha düşük maliyetle ve daha hızlı üretilebiliyor.
Buna karşılık Ukrayna’nın bu hedefleri vurabilmek için yüksek maliyetli hava savunma füzeleri kullanmak zorunda kalması, savunma maliyetini önemli ölçüde artırıyor.
Ancak avantajın uzun sürmeyeceği değerlendiriliyor
Haberde bu avantajın kalıcı olmayabileceğine de dikkat çekiliyor.
ABD’de geliştirilen APKWS lazer güdümlü roketleri gibi düşük maliyetli önleme sistemlerinin, hızlı ve küçük hedeflere karşı ekonomik çözüm sunabileceği belirtiliyor.
Avrupa’da da benzer projelerin geliştirildiği, temel hedefin ise önleme maliyetini saldıran dronenin maliyetinin altına düşürmek olduğu ifade ediliyor.
Haberde, Geran-2, Geran-4 ve Geran-5’in birlikte kullanılmasının Rusya’nın hava saldırılarında yeni bir aşamaya işaret ettiği ancak hava savaşlarında mızrak ile kalkan arasındaki yarışın devam ettiği ve hiçbir tarafın kalıcı üstünlük sağlayamadığı değerlendirmesi yapılıyor.
