Çin, altıncı nesil savaş uçağı J-36 programında geliştirme çalışmalarını hız kesmeden sürdürüyor. Haziran 2026 sonunda yayınlanan görüntüler, uçağın 2024 sonunda ilk kez görüntülenen ilk prototipine göre kapsamlı değişikliklerden geçtiğini gösterdi.
Başlıklara göz atın
Yeni tasarımda hava alıkları ve gövde geometrisinde yapılan revizyonların, uçağın radar görünürlüğünü azaltırken menzilini artırmaya yönelik olduğu değerlendiriliyor. Uzmanlara göre bu değişiklikler, Çin’in Pasifik’teki daha uzak harekât alanlarında hava üstünlüğü sağlamayı amaçlayan stratejisinin bir parçası.
Hedef ikinci ada zinciri
Fransa merkezli Meta Defense’de yer alan habere göre; J-36’nın hedeflenen muharebe menzili 2.000 ila 3.000 kilometre arasında bulunuyor. Bu kapasite, Çin’in askeri planlamasında kritik öneme sahip olan ikinci ada zincirine kadar etkili operasyon yürütmesine imkan sağlayabilir.
Uçağın düşük görünürlük özellikleri, süpersonik seyir (supercruise) kabiliyeti ve dahili silah istasyonları sayesinde yoğun hava savunmasına sahip bölgelerde görev yapacak şekilde tasarlandığı değerlendiriliyor.
Yeni görüntüler önemli değişiklikleri ortaya koydu
2025 yılından bu yana paylaşılan görüntüler ve test uçuşlarında;
- İki boyutlu itki yönlendirme (thrust vectoring) nozulları,
- Yeniden tasarlanan ana iniş takımı,
- Güncellenen yan hava alıkları,
gibi önemli tasarım değişiklikleri dikkat çekiyor.
Test uçuşlarının, operasyonel şartlara yakın ortam sunan Lop Nur test sahasında gerçekleştirildiği bildiriliyor.
Üç motorlu yapı dikkat çekiyor
J-36’nın en dikkat çekici özelliklerinden biri üç motorlu tasarımı.
Bu yapı sayesinde uçağın;
- daha yüksek itki,
- daha fazla yakıt kapasitesi,
- daha ağır mühimmat taşıma kabiliyeti
elde etmesi amaçlanıyor.
Bununla birlikte bazı uzmanlar, üç motorlu yapının kızılötesi izini artırabileceği ve termal görünürlüğü yükseltebileceği değerlendirmesinde bulunuyor.
Çin’in savaş uçaklarında menzil giderek artıyor
J-36, Çin savaş uçaklarının yıllar içinde artan harekât menzilinin son halkasını oluşturuyor.
Mevcut değerlendirmelere göre Çin savaş uçaklarının tahmini muharebe menzilleri şöyle sıralanıyor:
- J-10: 500-800 kilometre
- J-15 / J-16: 700-1.000 kilometre
- J-35: 1.000-1.500 kilometre
- J-20: 1.500-2.000 kilometre
- J-50 (6. nesil): 1.000-2.000 kilometre
- J-36 (6. nesil): 2.000-3.000 kilometre
Bu tablo, Çin’in yeni nesil hava gücünü yalnızca teknoloji açısından değil, aynı zamanda daha geniş coğrafyalarda operasyon icra edebilecek şekilde geliştirdiğini gösteriyor.
H-20’nin gecikmesi J-36’yı öne çıkardı
Uzmanlar, Çin’in yeni nesil stratejik bombardıman uçağı H-20 henüz hizmete girmediği için Pekin’in uzun menzilli taarruz kabiliyetini geçici olarak J-36 gibi yeni nesil savaş uçaklarıyla güçlendirmeye çalıştığını değerlendiriyor.
Bu yaklaşımın, Çin Halk Kurtuluş Ordusu Hava Kuvvetleri’nin Batı Pasifik’te daha uzun menzilli hava üstünlüğü oluşturma hedefiyle uyumlu olduğu ifade ediliyor.
